VL Column: Bewijs dat niet in een pil past

Twintig wetenschappers in een U-vorm. Beneden in een zaal ergens in de bossen van Apeldoorn. Een beetje spanning. Aarzeling ook wel. Veel vragen. Het is 2014. De eerste pilots voor Keer Diabetes2 Om lopen. We willen een tweede ziekte onder de loep nemen. En praten over de mogelijkheden.

We zeggen ja tegen MS.

Grondig gaan we te werk. We duiken de wetenschappelijke literatuur in, ondervragen 50 patiënten en gaan op zoek naar neurologen die samen een onderzoek willen opzetten.

De een wijst ons al af voordat er een afspraak staat, de ander staat ons op afstand te woord, een derde ontvangt ons en stuurt ons weer weg, een vierde wil zijn naam er niet aan verbinden. Allemaal krijgen ze vragen van patiënten, zien ze de raarste voedingstrends voorbij komen. Maar de meesten willen zich niet verdiepen in voeding.

Drie artsen zijn nieuwsgierig.

Er start een pilot. En daarna nog een paar. 250 mensen met MS doen mee. Het enthousiasme is verrassend: ‘Eindelijk aandacht voor voeding’, ‘Ik voel me minder moe’ en ‘Ik voel weer levenslust’. Dan belt er een arts. ‘Zes patiënten van mij doen mee. Ik geloofde er niet in, maar ik zie dat het effect heeft. Kunnen we praten?’ 

Er komt een onderzoekspilot
een filmpje.
Daarna Dokters van Morgen
met Antoinette Hertsenberg.
Een publicatie volgt.

In 2019 zitten we om de tafel met het Nationaal MS Fonds en Amsterdam UMC. Nog steeds is leefstijl niets voor in de spreekkamer. En toch lonkt het licht in de vastgeroeste aanpak in de medische wereld. Want er is meer naast pillen en je kunt gezondheid toevoegen als je leefstijl ook aandacht geeft. 

We zetten een groot onderzoek op.
Een publicatie verschijnt. En nog een.
Zelfs na 24 maanden is er verandering te zien.
Je zou denken: nu is er toch voldoende bewijs.
Voor vergoeding vanuit de basisverzekering.

Bij diabetes type 2 lukte het om deelname aan het programma vergoed te krijgen. Het heeft ons zes jaar gekost. Bij MS zijn we er na al die jaren nog niet. Terwijl de doelgroep midden in het leven staat, veel last van de ziekte heeft en soms ook niet meer kan werken. Het is nog steeds makkelijker om een pil in de verzekering te krijgen. Makkelijker te onderzoeken in een lab, met een placebo. En wat extra budget voor publicaties.

Misschien was die U-vorm in Apeldoorn geen toeval. Verandering gaat eerst omlaag: loslaten wat je dacht te weten. Dan stilte. En dan omhoog: ontwikkelen, testen, bijstellen. En dan op een dag vinden we leefstijl bij een chronische ziekte als MS heel normaal. En wordt begeleiding daarin gewoon door de verzekeraar vergoed.